Μαΐ 7

Το Σμήνος Γαλαξιών Της Παρθένου

Το Σμήνος Γαλαξιών Της Παρθένου

Από την Αλυσίδα του Markarian έως το Μ64.
Photo Credit & Copyright: Rogelio Bernal Andreo, www.DeepSkyColours.com, NASA APOD 24-06-2017

Στο Σμήνος της Παρθένου υπάρχουν περίπου 2000 γαλαξίες, αρκετοί από αυτούς ορατοί με ερασιτεχνικά τηλεσκόπια από σκοτεινό ουρανό τα βράδια της άνοιξης. Το σμήνος έχει εύρος περίπου 8 μοίρες στον ουρανό και βρίσκεται ανάμεσα στον αστερισμό της Παρθένου και στον αστερισμό Κόμη Βερενίκης. Το πιο λαμπερό μέλος του σμήνους είναι ο ελλειπτικός γαλαξίας Μ49. Ο γαλαξίας Μ49 βρίσκεται 8,5 μοίρες χαμηλά και δεξιά του αστέρα ε' Παρθένου, ή αλλιώς γνωστού ως Προτρυγετήρ. Αν στρέψετε το τηλεσκόπιο σας ανάμεσα στα αστέρια ε' Παρθένου και β' Λέοντος θα βρείτε μία μεγάλη περιοχή με λαμπερούς γαλαξίες, όπως ο Μ84, ο Μ86 έως τον Μ91. Αυτοί οι γαλαξίες βρίσκονται στην "καρδιά" του σμήνους και αποτελούν μαζί με άλλους την εντυπωσιακή "Αλυσίδα του Μαρκάριαν". Το κέντρο του Σμήνους της Παρθένου είναι περίπου 70 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά.

Η Αλυσίδα γαλαξιών του Markarian. Πήρε το όνομα της από τον Αρμένιο αστροφυσικό Benjamin Markarian.
Photo Credit & Copyright: Sergio Kaminsky, NASA APOD 31-03-2019

Οι Αστερισμοί

Ο αστερισμός της Παρθένου είναι ένας επιμήκης αστερισμός, ο δεύτερος μεγαλύτερος σε μέγεθος μετά την Ύδρα. Είναι αστερισμός του Ζωδιακού Κύκλου και ο μεγαλύτερος από αυτούς. Συνορεύει με του αστερισμούς Κόμη Βερενίκης, Λέοντα, Ύδρα, Κρατήρ, Κόραξ, Ζυγό και Βοώτη. Η Παρθένος απεικονίζεται στον ουρανό ως μία γυναικεία μορφή με φτερά που κρατάει ένα στάχυ. Σχετίζεται από την αρχαιότητα με την συγκομιδή και τον θερισμό, επειδή ο ήλιος διέπει τον αστερισμό εκείνη περίπου την εποχή. Ο κύριος και λαμπρός αστέρας Στάχυς δείχνει το αριστερό χέρι της Παρθένου. Στην αρχαία Ελλάδα η Παρθένος ταυτιζόταν με την Δήμητρα, την θεά της Γεωργίας.

Η Κόμη Βερενίκης είναι αστερισμός του βόρειου ημισφαιρίου και είναι αμφιφανής στην Ελλάδα. Αμφιφανής αστερισμός είναι ένας αστερισμός που μπορεί να παρατηρηθεί περιορισμένα κατά την διάρκεια του 24ώρου, δηλαδή βρίσκεται για κάποιο περιορισμένο χρόνο πάνω από τον ορίζοντα του τόπου παρατήρησης. Το σύνολο των αστέρων του αστερισμού αυτού αποτελεί ένα ανοικτό σμήνος, δηλαδή άθροισμα αστέρων που περιστρέφονται γύρω από ένα κοινό κέντρο μάζας που απέχει από την Γη 264 έτη φωτός. Ο αστερισμός οφείλει το όνομά του στην Βερενίκη Β', σύζυγο του Πτολεμαίου Γ' του Ευεργέτη Φαραώ στην Αίγυπτο κατά την ελληνιστική περίοδο. Ο θρύλος λέει πως η Βερενίκη αφιέρωσε στην θεά Αφροδίτη τα πλούσια και πανέμορφα μαλλιά της, προκειμένου ο Πτολεμαίος να επιστρέψει ασφαλής από τον Τρίτο Συριακό Πόλεμο. Ο Φαραώ επέστρεψε με μία σειρά από νίκες και έτσι η Βερενίκη εκπλήρωσε το τάμα της, την άλλη μέρα όμως τα μαλλιά της είχαν εξαφανιστεί από τον ναό. Ένας μαθηματικός και αστρονόμος που ζούσε στην αυλή του Φαραώ υποστήριξε πως οι θεοί τοποθέτησαν την χαμένη κόμη της Βερενίκης ανάμεσα στα αστέρια.

Απόψε, όλο το βράδυ, αν έχετε κάποιο ερασιτεχνικό τηλεσκόπιο προσπαθήστε να παρατηρήσετε το εντυπωσιακό Σμήνος της Παρθένου. Ακόμα όμως και αν δεν έχετε κάποιο μέσο, δοκιμάστε να δείτε τον αστερισμό της Παρθένου και τους γειτονικούς αστερισμούς. Από μία σχετικά σκοτεινή τοποθεσία, το θέαμα του νυχτερινού ουρανού θα σας εντυπωσιάσει.

About the Author:

Leave a Reply

*

fifteen − 10 =